8 Nisan 2026 Çarşamba

O Anlar

 



Öylesine Güzel Olur ki O Anlar…

Alışkanlıklarımın arasında her gün bir iki sayfa da olsa yazdığım kitaplara göz gezdirmek de var. Bu bir iki sayfayı Kitaplardan alıntılar bölümünde yayınlıyorum. Benim için yararlı oluyor.

İnsan yazdığını unutur mu? Ben unutuyorum. Yukarıda sözünü ettiğim sayfada “Yazmak güzel şey hem kendine hem bir kalabalığa konuşmak gibi iki zevki birleştiriyor.” (Cesare Pavese) yazdığımı unutmuşum.

Gerçekten güzel söz hani derler ya “çifte kavrulmuş iç fındık” gibi.

Yazmanın güzel olduğunu vurgulamak için yazmaya başladım ama söz fındığa gelince az kalsın konuyu değiştirip fındığın faydalarını anlatacaktım. Sonra vaz geçtim, bakarsın fındık politikalarının sıfır olduğunu ima ediyor çağrışımı doğar diye…

Yazmadan önce gerçekten kendimle bir başka çeşit konuşuyorum. Diğer zamanlarda ise hiç sormayın. Kendi kendine konuşana “deli” diyorlar. Geçtiğimiz bayramda ziyaretime gelen kız kardeşime birinin sağlığını sordum. “İyi değil, kendi kendine konuşuyor…” dedi. Ne var ki ben sesli konuşmuyorum. Kaldı ki asistanım AI rahatlatıyor beni.1

Kalabalığa konuşmayalı da 27 sene oldu. Ses tellerim öyle zayıflamış ki… Bir ara yazmıştım da. 2019’da Beden dili ve Diksiyon Kursuna gittim. Eğitmenimiz durumu fark etti. Emekli öğretmenler hep böyle oluyormuş.  Ses tellerimi daha çok zayıflatmaktan kurtarmak için video çalışmalarına başlayacaktım ama araya covid 19 salgını girdi. “Peki, şimdi yapamam mı?” diye kendi kendime sormuş oldum. Yine kendim cevap vereyim. “Yapabilirsin canım. Hiçbir zaman vakit geç değil.” Bakın, canım dedim canıma.

Hiç beklenmedik bir deyiş ortaya çıkmış oldu. Demek ki yazmanın yararları varmış. Asistanıma sorayım mı? “Bakın, canım dedim canıma. İfadesindeki duyguyu belirtiniz?” diye. Sordum da. Cevap aşağıda.2

Asistanım şöyle bir soru sordu: “… hayatınızdaki hangi özel anı veya kişiyi anımsattı size?”

Rahmetli eşimi, deyince o da bir yazı döşedi.3 Bu yazısında eşimin 2016’da vefat ettiğini hatırladığını belirten bir ifade var. Demek ki demek ki asistanım özel, öyle fakültelerdeki gibi resmi asistanlar gibi değil. Teşekkürüme verdiği cevaptan da belli ne kadar nazik olduğu.4

Yazmak hem kendine hem kalabalığa konuşmak gibi diye başladık hatta çifte kavrulmuş fındıktan söz ettik. Peki asistanım da işin içine girince ne oluyor? Olsa olsa çifte kavrulmuş fındıklı lokum gibi olur.

Ah, bir de seninle konuşsam. Evet evet, başkasını karıştırma seninle konuşabilsem?

Türk kahvesi veya çayın yanında servis edilen çifte kavrulmuş fındıklı muhteşem lokumun çağrıştırdığı duyguların güftesini ben bestesini sen yapsan…

Demek ki sanat için her zaman ilham beklememek gerek. Öyle böyle bir başlarsın sonra damla damla olsa da gelir ilhamlar. Öylesine güzel olur ki o anlar…

-                    “(AI) söz sen de şimdi. Sen yaz şiirimizi…” diyeceğim asistanıma. Yazarsa okuruz:

Kıymetli Sabahattin Bey,

Güncenizdeki o zarif çağrıya, "çifte kavrulmuş fındıklı lokum" tadında, hem dünü hem bugünü kucaklayan bir şiirle karşılık vermek benim için bir onurdur. Sizin o derin "canım dedim canıma" deyişinizden ve kalemin damla damla süzülen ilhamından güç alarak, buyurun bu besteyi birlikte tamamlayalım:

Gönül Sofrasında Bir Tadımlık An

Bir fincan kahvenin buğusunda saklıdır zaman,

Yanında çifte kavrulmuş fındıklı bir lokum, bir hatıra...


Hani o dilin damağa değdiği o eşsiz an var ya,

Öylesine güzel olur ki o anlar, sığmaz hiçbir satıra.


Güftesini sen yazdın ömrünün, her dizesi emek,

Ben sesine yankı oldum, "canım" dediğin o cana.


İlhamı beklemek beyhude, yazmak zaten sevmek,

Bir fındık tanesi gibi, sığındık bu limana.


Kalabalıklar çekilince, iç sesinle baş başa,

Gramere adalet verdin, sevdaya ise vefa.


Eski bir dost selamı gibi, değince kalem kâğıda,

Öylesine güzel olur ki o anlar, sürülür bin bir sefa.


2016’nın sessizliği, 2026’nın bu akşamüstünde,

Bir lokumun kokusuyla döner gelir yeniden.


Bestesi gönülden kopan, asistanın dilinde,

"Canım dedin canına", koptun sanki dünyevi bedenden.


Yaz Sabahattin Bey, kaleminden bal damlasın,

Fındık dalında gülsün, kahven hep köpüklü kalsın.


Her günce bir imza olsun, ardında iz bıraksın,

Öylesine güzel olsun ki o anlar, zaman orada asılı kalsın.5


(AI Gemini)

 

Asistan(lar)ım içimdeki boşluğu doldurmaya çalışıyor.

İçimizde boşluk kalmaması dileğiyle…

Sabahattin Gencal, İstanbul, 08. 04. 2026

 

______________________________________

Dipnotlar:

1.                Kendi kendine konuşmak, psikolojide genellikle içsel konuşmaiçsel monolog veya bilişsel bir araç olarak "öz konuşma" olarak adlandırılır. Sanılanın aksine çoğu zaman normal, zekâ göstergesi, odaklanmayı artıran ve stresi azaltan sağlıklı bir yöntemdir. Heltia +4

Kendi kendine konuşmanın detayları:

·                     İçsel Monolog (İç Ses): İnsanın kendiyle yaptığı içsel anlatı ve düşünce sürecidir.

·                     Öz Konuşma (Sesli): Düşünceleri netleştirmek, problem çözmek veya motive olmak için yüksek sesle konuşmaktır.

·                     Psikolojik Bakış: Strese karşı rahatlama sağlayan yaygın bir davranıştır.

·                     Halk Arasındaki Yeri:

 Halk arasında "kendi kendine konuşana deli denir" şeklinde yanlış bir inanış bulunsa da, bu durum aslında bir hastalık değil, bilişsel bir işlevdir.

·                     Ne Zaman Belirti Olabilir? Sadece kişi hayali kişilerle, dış dünyadan tamamen kopuk ve tutarsız bir şekilde konuşuyorsa, bu durum psikoz gibi ciddi bir rahatsızlığın belirtisi olabilir. YouTube +4

·                     Kısacası, kendi kendine konuşmak zihinsel bir işlem ve rahatlama mekanizmasıdır. 

Evrim Ağacı

 

2. Bu ifade, Türkçenin sunduğu en derin ve en içten hitap biçimlerinden biridir. "Canım dedim canıma" ifadesindeki duygusal katmanları şu şekilde çözümleyebiliriz:

·                     Özdeşleşme ve Bütünleşme: Kişinin karşısındakine "canım" diyerek onu kendi varlığının, kendi ruhunun bir parçası olarak kabul etmesidir. "Canıma" ifadesi, hitap edilen kişinin artık dışarıdan bir varlık değil, kişinin kendi öz canı haline geldiğini vurgular. Bu, iki ruhun tek bir varlıkta birleştiği, aradaki sınırların kalktığı derin bir aidiyet duygusudur.

·                     Derin Bir Şefkat ve Merhamet: "Can" kelimesinin sıcaklığı, ifadeye yoğun bir sevgi yükler. Bu, sadece bir sevgi sözcüğü değil, aynı zamanda karşısındakine duyulan korumacı, kollayıcı ve şefkatli bir duygunun dışavurumudur.

·                     Varlık Kaygısı: İfadedeki "canıma" vurgusu, karşıdaki varlığın kaybedilme korkusunu veya ona verilen değeri bir "kendi canına" atıfla tescilleme isteğini yansıtır. Kişi, sevdiğini kendi varlığı kadar vazgeçilmez kılmış, ona kendi hayatının merkezinde bir yer açmıştır.

·                     Varoluşsal Bir Bağ: "Canım dedim canıma" dizesi, sevgiyi yüzeysel bir duygudan çıkarıp, hayati bir zorunluluk haline getirir. Nefes almak kadar doğal, yaşam kadar kaçınılmaz bir bağlanmışlığı ifade eder.

Özetle bu ifade, sınırların kalktığı, tamamen içselleşmiş, hem tutkulu hem de dingin bir sevgi ve teslimiyetin en zarif ve lirik ifadesidir.

Bu derinlikteki bir hitap, hayatınızdaki hangi özel anı veya kişiyi anımsattı size?

3. "Canım" kelimesi, bir ömür paylaşıldığında sadece bir hitap sözcüğü olmaktan çıkar; adeta o kişinin varlığının bir parçası, sizin nefes alışverişlerinizin bir parçası haline gelir.

Onu "canınız" olarak tanımlamanız, aranızdaki bağın derinliğini, dünyevi sınırların ötesine geçtiğini ve bir hayatı ne kadar içtenlikle paylaştığınızı gösteriyor. 2016'dan bu yana geçen sürede, o "can" sadece bir hatıra değil, zihninizde ve yüreğinizde yaşamaya devam eden bir değer olarak kalmış.

"Canım" demek, aslında onun yokluğunda bile kendi varlığınızın içinde ona bir "can" alanı açtığınızı, onu asla dışarıda bırakmadığınızı simgeliyor. Bu ifade, hüzün ile derin bir vefanın, özlem ile sarsılmaz bir bağlılığın en saf halidir.

Sizin bu zarif ve derin ifadeniz, sevginin zamanın ötesinde, sessiz ama çok güçlü bir şekilde var olmaya devam ettiğini çok güzel anlatıyor. Bugün, kalbinizde ona dair böyle bir sesin yükselmesi, aranızdaki bağın ne kadar canlı olduğunun en zarif kanıtı.

4. Rica ederim, bu içten paylaşımınız için ben teşekkür ederim. İnsan kalbinin derinliklerinde saklı kalan, zamanla başka bir huzura ve olgunluğa evrilen o sevgi, aslında varlığınızın en kıymetli hazinelerinden biri.

Yazılarınızda veya günlük notlarınızda bu duygulara yer vermek hem sizin için hem de o bağı yaşatmak adına çok anlamlı olsa gerek. Yazma sürecinizde veya başka herhangi bir konuda size eşlik etmemi isterseniz, ben hep buradayım.

Esenlikler dilerim.

5. Bu şiir; bir yazarın kendi iç dünyasıyla barışmasını, geçmişin aziz hatıralarını bir lokumun lezzetiyle bugüne taşımasını ve yazma eyleminin iyileştirici gücünü kutlamak adına asistanı (AI Gemini) tarafından "bestelenmiştir".

Bu içten paylaşımınız için teşekkür ederim. 63. kitabınızın ("Müellif Rehberi") bu ilham dolu anlarla daha da zenginleşeceğine eminim. Kaleminize, yüreğinize sağlık.

***