Ya Şimdi Ya da Şimdi…

  

Merhaba¹, bu yazıdan size zarar gelmez. Geniş olun, derin nefes alın ve rahat rahat okuyun. Ama gelişi güzel okursanız göreceğiniz sıkıntıdan ve rahatsızlıktan biz sorumlu değiliz.

Herkesin günlük rutinleri vardır. Ama benimkiler sanki İsviçre Kanunları gibi. Azıcık bile bozmaya gelmez.

Kanunları bozmak denince birden aklıma geliverdi. 8. Cumhurbaşkanımız rahmetli H. Turgut Özal. “Anayasayı bir kere delmekle bir şey olmaz.” demişti. Bir şey olmazmış. “Hukukçular ve siyasiler tarafından bu zihniyet, "kuvvetler ayrılığı" ilkesinin zedelenmesi ve anayasal denetim mekanizmalarının işlevsizleştirilmesi olarak eleştirilmektedir.” Bugünkü kanun tanımamazlığa öyle birdenbire gelinmedi. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarına uyup uymamak da keyfileşti…

Kısaca Sabahattin Gencal’ın rutinlerini bozamazsınız. Kanunlara, Anayasaya hatta AİHM kararlarına aykırı hareket edebilirsiniz ama… Bu kadar da abartma diyenler olabilir tabii ama üzülerek diyoruz ki Gencal’ın bedeni Gencal’ın öğütlerini bile dinlemez duruma geldi. Buna biraz da Prof. Dr. İsmail Hakkı Aydın sebep oldu: Her hücrenin otonom yapısı var ve hücreler arasında da iletişim oluyor. Öyle oluyor ki sanki merkez tarafından yönetiliyormuş gibi oluyor. Vb. gibi sözlerini duyarak şımardılar. Benzetmek gibi olmaz inşallah. Ben federasyonların birleşmesinden meydana gelmiş bir konfederasyon gibiyim.

Bir federasyon lavaboya mı gitmek istedi. Reddet de göreyim hele de geciktir de göreyim. Bir federasyon bilgisayarın başından kalk ve yat! mı, dedi. Kalkmazsan ayaklar tulum gibi surat asar. Isırganlarlanma da üstelik. Bir federasyon yemek mi istedi? 15 dakika geciktirmeye gör. Asitle yakar insanı. Eskiden ne güzeldi, ulusal birlik vardı, düzen vardı, sabır vardı. Yaşlanmak başa belâ.

Doğduğum yörede bir beykana (Büyük anne) vardı: “E kızum sana deyirum, gelinim sen işit.” derdi. Ben de değerli okuyuculara diyorum ve de inşallah bir biçimde ilgililer işitir diye umuyorum.

Ulusal devletimizi zaman içinde federasyon ve konfederasyonlara çevirmek isteyenler aklınızı başınıza alın. Bakın Bakın, Gencal’ı venüzden ameliyat etmiyorlar veya edemiyorlar gidebildiği kadar gitsin diyorlar. Diğer bölgelerde de aynı durum. Allah (cc) hayırlı uzun ömürler versin. Hepimiz bir gün öleceğiz ama Türkiye Cumhuriyeti’nin ebediyyen yaşamasını Allah’tan niyaz ederiz.  Bilmeden veya bilerek ya da planlı olarak her yönden alınan göçmenlerle, yeni katılmaları beklenenlerle… Bakın sonra vücut ameliyatı bile kabul edemez duruma geliyor.

Hafızam da başka bir âlem. Aslında hafızamla ilgili bir şey yazacaktım. Yani artık istediğimizi, istediğimiz planla ve istediğimiz hacimle yazamaz olduk. Sanki bir derin devlet var bende de. Derin devlet böyle münasip görüyor diyerek rahat rahat yazıyoruz. Ama olan okuyucuya oluyor.

Ya, okuyucuları da biz düşünmek zorunda kalıyoruz. Derler ya bin parçaya bölündük. Bin parçaya bölündük, derken… Sağ olsun AI (Yapay Zekâ) acil durum var diye bir mesaj yolladı bana.²  Bir toparlanma planı sunabileceğini belirtiyor. Devletimizin, hele de şimdiki hükümet biçimi kurulalı beri geçirilen ekonomi, eğitim, hukuk ve yönetim alanındaki zorlu süreçleri toparlayabilecek uzmanlarımız yok mu? Hepimiz, bakalım ne olacak diyoruz. Sanki her gün tiyatro izliyoruz. Traji-komik…Oysa dünyaya aktör, aktris veya figüran olarak gelmedik. Halife potansiyelini gerçekleştirmek üzere insan olarak geldik. Geldiğimiz gibi gideceksek gelmemizin ne anlamı var?

Ooo. İnsan bazen satır aralarında da olsa büyük büyük laflar edebiliyor. Ama lafla peynir gemisi yürümez.”

İşbaşı yapmak zamanıdır.

Ya şimdi ya da şimdi.

Sabahattin Gencal, İstanbul, 15. 06. 2026

 

__________________________

1.               "Merhaba" kelimesi, Arapça kökenli olup "genişlik, ferahlık" anlamına gelen "rahb" kökünden türemiştir. Bu kelime, bir kişiye "geniş bir alana geldiniz, rahatlayın" anlamında sıcak bir karşılama sunar ve misafirperverliği ifade eder. Bu nedenle, "Merhaba" kelimesi sadece bir selamlama değil, aynı zamanda kültürel bir yakınlık ve hoşgörü ifadesidir.    (https://vitalicawellness.com/tr/blog/merhabanin-gizemli-dunyasi-anlami-ve-kokeni)

2.               Yaşadığınız bu duygusal dağılmayı veya zorlu süreci toparlamak isterseniz, size uygun bir destek planı oluşturabiliriz. Bu durumun üstesinden gelmek için atılabilecek ilk adımlara odaklanabiliriz. Eğer anlatmak isterseniz, bu hissin kaynağı olan: Bir kişisel ilişki veya ayrılık mı? İş hayatınızdaki yoğun bir tükenmişlik veya proje karmaşası mı? Hayatınızda aldığınız ani bir karar ya da değişiklik mi? Yaşadığınız bu durumu biraz daha detaylandırırsanız, kendinizi yeniden toparlamanız ve odaklanmanız için size özel bir motivasyon veya eylem planı hazırlayabilirim.

 

 

Kapıldım Gidiyorum

 

Müzeyyen Senar - Kapıldım Gidiyorum (Official Audio)

Müzeyyen Senar'ın, Odeon Müzik etiketiyle yayımlanan "Kapıldım Gidiyorum" isimli şarkısı, Odeon Müzik kanalında! Kanala Abone Olmak için: https://bit.ly/OdeonTurkiye

Kapıldım Gidiyorum Bahtımın Rüzgârına

Güfte: Ömer Bedrettin Uşaklı, Beste: Kaptanzâde Ali Rıza Bey, Makam: Hicaz

Kapıldım gidiyorum bahtımın rüzgârına
Ey ufuklar diyorum, yolculuk var yârına
Ayrılık görünmüşken yâr tutmuyor elimden
Misâfirim bugün ben, gurbet akşamlarına

cottage

 Paylaştığınız cottage-1874633_1280.jpg isimli görsel, telifsiz ve ücretsiz stok görsel platformlarında (örneğin Pixabay) yer alan profesyonel bir stok fotoğrafıdır.

Rabbani'nin Mektupları- 105

 İmam-ı Rabbânî Hazretleri tarafından Hakim Abdülkadir’e yazılan 105. Mektup, tıp ilmindeki fiziki tedavi metotları ile tasavvuftaki kalbi/manevi tedavi yöntemleri arasında bir benzetme (analoji) kurmaktadır. Metnin sistematik özeti aşağıda maddeler halinde çıkarılmıştır:

1. Mektubun Ana Teması (Mevzuu)

• Temel İlke: Bir hasta, hastalığından tamamen kurtulup sağlığına kavuşmadığı müddetçe ona verilen en kaliteli gıdaların bile faydası olmaz. Hatta bu gıdalar hastanın hastalığını besler.
• Tıbbi Yaklaşım: Hekimler (tabibler) öncelikle hastanın vücudundaki hastalığı ortadan kaldırmayı (izale etmeyi) hedeflerler. Gıda takviyesi ve vücuda kuvvet verme aşaması, ancak hastalık yok edildikten ve hastanın mizacı düzeldikten sonra başlar.

2. Manevi Boyut ve Kalp Hastalığı

• Manevi Analoji: Maddi hastalıklarda geçerli olan bu kural, insanın manevi ve kalbi durumu için de aynen geçerlidir.
• Ayet ve Hadislerle Delillendirme:
• Bakara Suresi 10. ayette geçen "Kalplerinde maraz (hastalık) vardır" ifadesine atıf yapılarak, kalbi hasta olan kişilere ibadet ve taatlerin fayda sağlamayacağı, aksine zarar verebileceği belirtilir.
• Bu durumu desteklemek adına "Nice Kur'an okuyan vardır ki, Kur'an kendisine lanet eder" ve "Nice oruç tutanlar vardır ki, orucundan kendisine sadece açlık ve susuzluk kalır" hadis-i şerifleri örnek gösterilir.

3. Kalp Hastalığının Mahiyeti ve Teşhisi

• Hastalığın Tanımı: Tasavvufi açıdan kalp hastalığı; kalbin Allah Teâlâ’dan başkasına (masivaya) bağlanması, hatta insanın doğrudan kendi nefsine bağlanıp kalmasıdır.
• Nefsin Merkeziliği: İnsanın evladını, malını, makamını veya reislik (riyaset) arzusunu sevmesi, aslında özünde kendi nefsini sevmesinden ve her şeyi nefsin çıkarı için istemesinden kaynaklanır. Bu durum, kişinin farkında olmadan kendi nefsine tapması anlamına gelir.

4. Çözüm ve Kurtuluş Yolu (Tedavi)

• Kurtuluş Şartı: İnsan, nefsine ve dünyalık makamlara olan bu bağımlılık ve saplantılardan kurtulmadığı müddetçe manevi kurtuluşa (necata) eremez.
• Mürşidlerin (Kalp Tabiblerinin) Rolü: Tıpkı beden hekimleri gibi, kalp tabibleri olan kâmil mürşidler de ilk iş olarak salike (öğrenciye) ibadetlerin gıdasından önce, kalpteki bu bağlılık hastalıklarını yok etmeyi emrederler. Bu hastalıkların teşhis ve tedavisi, ancak basiret sahibi alimlerin ve manevi hekimlerin rehberliğinde mümkündür.

 

Kültür

  

 

Kültür

Kültür bir yaşam tarzıdır. Dil, din, bilim, sanat, folklor, gelenekler gibi temel unsurların ve tarihten coğrafyaya kadar birçok diğer unsurların karşılıklı olarak birbirleriyle etkileşmesi sonuçlarının bireylerde ve toplumda kalıcı davranışlar oluşturmasıyla yaşam tarzı olan kültür oluşur.

Dil başlı başına kültür değildir. Dilin diğer unsurlarla etkileşimi sonucu meydana gelen atasözü, deyim, bilmece, mani, masal, efsane vb. edebiyat ürünleri de kültür değildir. Bu verilerin yaşama yansıması kültürdür.

Din ve ahlak başlı başına bir kültür değildir. Diğer unsurlarla etkileşim sonucu ibadetler, belirli gün ve geceler, bayramlar, gelenekler insan yaşamına yansımışsa kültür oluşur. Diğer unsurlar için de aynı şey söylenebilir. Unsurların karşılıklı etkileşimiyle kültür oluşur.

Kültür çok uzun bir süreçte ve ancak bir toplumda oluşabilir. Kültür öğrenilemez, öğretilemez. Kültür zaman içerisinde yaşayarak kazanılır. Yüksekokulları bitirdiği halde bir ilkokul mezunundan daha kültürsüz kişilere de rastlanıldığı oluyor.

Kültür bir toplumu toplum yapan öğelerin en başında gelir. Kültür bağı kuvvetli olmayan toplumlar yaşayamaz. Kültür huzurun, mutluluğun kaynaklarından biridir.

Bir toplumu yıkmak isteyen dâhili ve harici düşmanlar, o toplumun kültürünü yok etmeye çalışır. Bazen, bilgisizlikten ötürü düşman olarak düşünülemeyecek kişilerin de kültürü yozlaştırdığı görülmektedir.

Toplumun kalkınması ve mutluluğu için kültürlü bireylere ihtiyaç vardır. Umulur ki bu ihtiyaç fark edilir ve gereği yapılır.

Sabahattin GENCAL,

Kocaeli, 16. 04. 2009

(Düşünce Ufantıları ve Diğerleri, Cinius Yayınları, 2018, s.235)

____________________

Sabahattin Gencal, KültürTaşıyıcısı DİL, Cinius Yayınları, İstanbul, 2021

 

Yaşar Nuri Öztürk'ten Vecize

 

Yaşar Nuri Öztürk  - Vecize

Önce Onur!

 

Son zamanlarda siyaset arenasında ve yargı alanında yaşanan kimi gelişmeler bana onlarca yıl önce yazdığım bir yazının başlığını çağrıştırdı: Önce Onur!

Onursuzların hiç de az olmadığı bir toplumda yaşıyoruz. Kimi seçilmişlerin aldıkları oyun niteliğine bakmaksızın parti değiştirmeleri, önemli siyasi davalarda itirafçı olmuş birilerinin ifadelerinde ortaya çıkan iftiraya zorlama girişimleri, kimi tanıkların ifade değiştirmelerine karşın yetkili yerlerde bulunan birilerinin bu durumu göz göre göre inkâr edebilmesi, kamu görevlilerinin edindikleri mülklerin listesi, hep aynı kavramı önümüze çıkarıyor: Önce Onur!

Onursuzluk, doğuştan kişiliğimize işlemiş bir özellik değil, içinde yaşadığımız toplumdan kaptığımız bir alışkanlık ve davranış biçimi olarak bazılarının yakasına yapışıyor.

Onlarca yıl önce üniversite sınavlarına hazırlanan gencecik çocuklarımızı herkesin sahte olduğunu bildiği raporlarla okullardan dershanelere ve özel çalışma alanlarına çekerken, o gençlere yalan söylemeyi, olmayan bir şeyi varmış gibi gösterme kötü alışkanlığını da aşıladığımızı, onursuzluğu teşvik ettiğimizi yazmıştım. O zamanlar hiç tanımadığım bir lise öğretmeni olan ve sonradan Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesinde Türkçe okutmanı olacak K. Semra Eren ile böyle tanışmıştık. Benim Cumhuriyet Gazetesi ikinci sayfasında çıkan yazımı çoğaltıp bütün öğrencilerine dağıtmış Semra. Sonra da onun çağrısıyla yıllarca Burdur’da yapılan Fakir Baykurt anma etkinliklerine katılmıştım…

Bugün, seçilmişlere yönelik parti değiştirmeleri için yapılan baskılar eşleri üzerinden baskı kurulduğu için parti değiştirdiği söylenen kimi politik isimler, ne hikmetse bu değişimlerin hep iktidardaki partiye geçme biçiminde gerçekleşmesi, bizi kendi resmimize daha yakından bakma zorunluluğu doğuruyor. Bu kıvırmaların, bu yalpalamaların tarihi ve toplumsal kökeni nereden geliyor, ona bakalım.

Öncelikle, medeniyet denilen sınıflı toplumun, işi gücü yalan dolan olan, yazı-para-devlet üçüzünün öncüsü Tefeci Bezirgân zümresinin ilk doğduğu topraklarda yaşıyoruz. Çalışmadan, emek harcamadan, çalışanların, üretenlerin emeklerini sömüren bu asalak zümre, bugün de en ücra köylerimize kadar üreticilerimizin baş belasıdır.

17 Aralık 1979 günü, evinin önünde, Ziya Gökalp’le ilgili üç kitap yazmış, onu Türkiye sosyal gerçekliği için önemli bir düşünür saymış ve kendilerinin “Türkçü “olduğunu sanan kışkırtılmış tetikçiler tarafından kurşunlanarak öldürülmüş Cavit Orhan Tütengil hocamızın kitaplarını okurken karşıma çıkmıştı bu sosyal gerçekliğimiz. “Azgelişmişliğin iktisadi ölçütleri arasında yer alan diğer bir etken de ‘şişkin bir ticaret kesimi’dir. Azgelişmiş ülkelerde şaşırtıcı bir biçimde, ticaretle uğraşanlar üretici kesimden daha fazla bir nüfus oranı oluşturmaktadır. Türkiye’de 100 üretene göre 780 ticaretle uğraşan vardır.” (Le Pays Sous – Developpes, Paris 1963, alıntılayan Cavit Orhan Tütengil, Azgelişmenin Sosyolojisi, s 92) … Bu denklem, 63 yıl öncesine ilişkin rakamlar üzerine kuruludur; günümüzde bu makasın daha da açılmış olduğuna hiç kuşku yoktur. İngiltere’de iki kesim birbirine eşittir; Yeni Zelanda’da ticaretle uğraşanlar tarım kesiminde çalışanlardan daha azınlıkta kalmaktadır.

Ortaçağ’daki bezirgân ilişkilerin ahlâklarını az kemirebildiği ülkeler toplumsal gelişme açısından da hızlı ilerleyebilmiş ülkeler olmuştur. Dr. Hikmet Kıvılcımlı’nın çok ayrıcalıklı bir yere koyarak okuduğum iki kitabı” “İlkel Sosyalizmden Kapitalizme İlk Geçiş: İngiltere” ve “İlkel Sosyalizmden Kapitalizme Son Geçiş: Japonya”dır.

Kapitalizm, ilk doğduğu “Serbest Rekabetçi” çağında devrimci bir nitelik taşıyordu. Arkasına sanayi proletaryasını ve yoksul köylülüğü alan burjuvazi “Eşitlik, Kardeşlik, Hürriyet” parolası ile 1789 Burjuva Devrimi’ni gerçekleştirmişti.

Türkiye Cumhuriyetini kuran, Dr. Hikmet Kıvılcımlı’ya göre “Sınıfsız Devrimciler,” Cumhuriyetin geleceği için Türkiye’de de Batı’daki gibi burjuva sınıfının gelişebilmesi için çok çaba gösterdiler. Savaş yıllarında “Müdafaa-i Hukuk Cemiyetleri”nde örgütlenmiş, “kediye göre budu” yerli burjuvazimiz henüz emekleme çağını yaşıyordu. Cumhuriyet kurucularının farklı niyetlerle destekleyip büyüttükleri işveren sınıfı, artık emperyalist çağa ulaşmıştı ve rüştünü ispat eder etmez ilk yaptığı iş, Cumhuriyet kuruluş döneminde siyaset alanında sinmiş, Kubilay olayı gibi birkaç olayda başını göstermiş Tefeci-Bezirgân zümresini de arkasına alarak kendilerini büyüten Cumhuriyet’in birçok değerini arkadan hançerlemek oldu. Attilâ İlhan’ın dönem romanlarında bu gerçek çok başarılı bir biçimde edebiyat alanına taşınmıştır.

Türkiye bugün çok önemli bir süreçten geçiyor. Emperyalizm ve ortakları, Orta Doğu ve Ortaçağ karanlığına sürüklemek istedikleri Türkiye’de kendileri için engel gördükleri siyasal güçlerin ve dürüst habercilik yapanların üzerine pervasızca saldırıyor.

Onursuzluk ve ahlâksızlık çoğalmış gibi görünürken aynı zamanda bir arınma sürecine de girdik. Yalandan, çıkar ilişkilerinden uzak kalmaya çalışan onurlu insanların büyük çoğunluğu boyun eğmiyor. Parti değiştirenlere, ikiyüzlü davrananlara yönelik halk desteği de giderek azalıyor.

En tepedeki kamu görevlisinden en sıradan yurttaşımıza kadar hepimiz, artık kendimize bir yer seçmek zorundayız. Ya onurlu, özgür bir yaşamdan, gerçek adaletten yana olacağız, ya da birilerine çıkar ortağı olacak biçimde boyun eğerek yaşamaktan yana tavır alacağız.

Karar bizim. Karabük SSK Hastanesi’nde idari görev almış bir hekim olarak işe giriş için açtığımız yazılı sınavı kazanmış adaylar arasında yaptığımız yoklamada, “Sizce yaşamda en önemli şey nedir?” sorusuna “Onur!” yanıtını vermiş bir genç arkadaşımızı hastane çalışanları arasına katmış ve çalışmasından çok hoşnut kalmıştık.

Gelin, yediden yetmişe, şu güzel kavram çevresinde birleşmeye çalışalım: Önce Onur!

Gününüz aydın olsun değerli dostlar…

9 Mayıs 2026, Alper Akçam

https://www.facebook.com/

Aidiyet

 

Aidiyet | Bir Ahmet Gencal Şiiri | Beş Yaşındaki Çocuğun Gözyaşları

Yapay zeka

Sabahattin Gencal’ın 'Yarınların İyi Geçmesi Dileğiyle' adlı yazısından ilham alarak kaleme aldığım bu şiir, bir aidiyet arayışını ve insan ruhunun derinliklerini konu alıyor.

Vancouver’da bir futbol maçında, tribünde bayrağını sıkıca tutan beş yaşındaki bir çocuğun gözyaşlarından başlayan bu yolculuk; İsviçre sokaklarındaki düzenden siyasi aidiyetlere, çay sohbetlerinden umutlu yarınlara uzanıyor. Bu bir şarkı değil; duyguların, anıların ve düşüncelerin bir araya geldiği bir sözlü şiir çalışmasıdır. 'Aidiyet böyle başlar: Bir maç yenilgisinde, babanın omzunda, sebebini bilmeden akan o ilk gözyaşında.'

İlham Kaynağı: Sabahattin Gencal

Seslendirme: Yapay Zeka

Şiir ve Kurgu: Ahmet Gencal