Bugün
yeni bir şey daha öğrendim: “Yorumda hayırseverlik” ilkesi.
Hepimiz,
özellikle biz öğretmenler öğrendiğimizi paylaşmak zorundayız:
“Felsefe bu karmaşaya çok güçlü bir pusula verir: “Yorumda
hayırseverlik” ilkesi. Bu, karşındakini en zayıf, en aptal ya da en kötü
niyetli hâliyle değil; en makul, en mantıklı ve en iyi niyetli hâliyle anlamaya
çalışmak demek. Karşı tarafı haklı çıkarmak zorunda değilsin, ama onu en güçlü
versiyonuyla dinlemek zorundasın.
Özellikle bugün, farklı kültürlerden, görüşlerden,
ideolojilerden insanlarla karşılaştığımızda gerçek bir diyalog ancak bu
zihinsel cömertlikle mümkün olur. Yoksa hepimiz kendi yorum balonumuzda kalır,
yanlış anlar, yargılar ve uzaklaşırız.” (Paloetos, 28 Mart, https://www.facebook.com/profile.php?id=61562566476878)
Benim yazılarımı okuyan değerli ve zihinsel bakımdan da cömert arkadaşlarım
bu ilkeyi bilerek veya bilmeyerek uygulamışlardır. Yazılarıma yaptıkları
yorumları başka nasıl açıklayabilirim?
Hemen şimdi, haklarında olumsuz kanılar geliştirdiğimiz
kişileri göz önüne getirelim. Onların hiç mi iyi yanları yok? Bir hayır sever
olarak düşünelim bir. Tabii düşünmekle kalmayıp gereğini yapalım.1
Sabahattin Gencal, İstanbul, 30. 03. 2026
___________________________________
1. Hayırlı İşlerde Acele
Etmeyi Öğütleyen Hadisler:
·
Salih Amellerde Acele: "Yedi (türlü engel) gelmeden
önce salih ameller işlemede acele edin: Unutturan fakirlik, azdıran zenginlik,
bozucu hastalık, saçan ihtiyarlık, ani ölüm, gelmesi beklenen deccal veya
kıyamet..." (Tirmizî, Zühd, 3).
·
İşi Güzel Yapmak: "Allah
Teâlâ, birinizin yaptığı işi en iyi şekilde yapmasından memnun kalır"
(Diyanet).
·
İyilikte Yarışmak: "İyilikte
acele edin..." (Müslim) şeklinde pek çok hadis, hayırlı işlerin
ertelemeden, vakit kaybetmeden yapılmasını teşvik eder.
