6 Mayıs 2026 Çarşamba

Çağdaş Uygarlık Seviyesinin Üstüne Çıkmak



          

Televizyonda kanal kanal gezerken bir kanal beni bağladı. Muhammed Emin Yıldırım hocamız, “Hz. Zekeriyyâ’dan Hz. Meryem’e Nebevî Eğitim Örneği” üst başlığında özellikle hoca-talebe ilişkisini anlatıyordu. Bildiğimiz şeyler deyip geçemedim. Can kulağı ile dinlerken çağrışımla ta yetiştiğim ilköğretmen okuluna gittim. Allah(cc) razı olsun öğretmenlerimizden. Ölenlere rahmet sağ olanlara sağlık selâmet diliyorum. Onlar bizi Hz. Zekerriya gibi aydınlattılar. Ama itiraf edeyim şimdiye dek bunun farkında değildim. İhtimaldir ki hocalarımız da bunun farkında değildi. Tabii farkında olanlar da vardı…

Muhammet Yıldırım hocamızdan da Allah (cc) razı olsun. Açık ve anlaşılır biçimde anlatıyor, aydınlatıyordu. Burada birkaç husus üzerinde duracağım:

“Rabbimiz Hz. Zekeriyyâ ve Hz. Meryem üzerinden bize “Nebevî Eğitim Örneğini” iki ifade üzerinden veriyor:

Öğrenci-Talebe: “Narin bir bitki”
        Öğretmen-Hoca: “Mahir bir bahçıvan”

https://siyervakfi.org/hz-zekeriyyadan-hz-meryeme-nebevi-egitim-ornegi/

Bu ifadeyi, Rabbimizin Hz. Zekerriya üzerinden verdiğini bilmeden “Siz birer bahçıvansınız.” diyen öğretmenlerimiz üzerinden veriyordum. Çoğu kez de yakınıyordum. Tam bir bahçıvan olamadık ancak manav olabildik, diye… Ah o eski ilköğretmen okulları, ah o köy enstitüleri… Bin bir bahane bulup kapattılar.

Program bitince hemen internete girdim. Aradığımı bulunca sevindim. İşte bazı alıntılar:

Bir çiçeğin iyice yetişebilmesi için en az 8 şeye ihtiyaç duyulur: Nedir bu 8 şey?

1. Uygun saksı/alan

2. Uygun hava/güneş

3. Uygun toprak/zemin

4. Uygun sulama/nem

5. Uygun sevgi/ilgi

6. Uygun gübreleme/besin

7. Uygun budama/bakım

8. Uygun taşıma/dikim

Bakın bu 8 şey olmazsa o çiçek ya solar, ya yerinde sayar, ya da çürür ve ölür.

Gözlerim doldu boşaldı doldu boşaldı. Ne var bunda, demeyelim. Ben buna benzer uygulamayı öğrencilerime yaptırırdım gözlem olarak. Öğrencilerim ilk hafta sıkılırlardı ama daha sonraki haftalarda bitkiyi gözlerken onlar da heyecan duyarlardı. Hatta ödev vermediğim halde kendileri bu tür gözlemlere devam ederlerdi.

Nebevî Bir Eğitim Modelinde bu 8 noktanın karşılıkları şunlardır:

1. Uygun saksı/alan: Mektep-Medrese

2. Uygun hava/güneş: Mükellefiyet-Muvazene

3. Uygun toprak/zemin: Mizaç-Karakter

4. Uygun sulama/nem: Müfredat-Harita

5. Uygun sevgi/ilgi: Merhamet-Muhabbet

6. Uygun gübreleme/besin: Heyecan-Hassasiyet

7. Uygun budama/bakım: Sadıklar-Meclisler

8. Uygun taşıma/dikim: Tekâmül-Vefa

“İki günü eşit olan ziyandadır.” Hadisini “iki nesil eşit olursa” şeklinde de anlamak gerekir."

Ben Ağlamayım da Kimler Ağlasın bu hadis benim derslerimin başında söylediğim ilke sözdü. Demek ki ilköğretmen okulunda öğrendiğimiz metotlar Nebevi Eğitim metoduna uygundu. Şimdi daha çok yanıyorum köy enstitülerinin, ilköğretmen okullarının, eğitim enstitülerinin ve yüksek öğretmen okullarının kapatılmasına.

Bu okulların kapatılmasıyla yetinilmediğini eğitimin geriye daha da geriye götürülmesi için uğraşıldığını öğreniyorum yazılı ve görsel basından ve medyadan.

Bugüne dek dilime lânet okumayı alıştırmadım, umutsuz da olmadım hiç. Ama sabrım da taşmak üzere…

Eğitim, hukuk, yönetim ve ekonominin çöküşünü hızlandıranlara veya buna seyirci kalan bir avuç insana seslenmenin boşuna olduğu da tecrübe ile sabittir. Onun için yurttaşlarıma sesleniyorum:

Bu yazı dünyanın en sessiz, en sabırlı ve en uyumlu birinin yazısıdır. Gelin Allah (cc) rızası için kutuplaşmanın artmasına, kırgınlıkların başlamasına ve sabırların taşmasına meydan vermeden üzerimize düşen yurttaşlık görevlerini eksiksiz yapalım.  

Birlik içinde çağdaş uygarlık seviyesine çıkmak için var gücümüzle çabalayalım.

Sabahattin Gencal, 06. 05. 2025

______________________________

AI Bakışı

1.

Nebevî Eğitim, Hz. Muhammed'in (s.a.v.) vahiy rehberliğinde uyguladığı, insanı zihnen, kalben ve ahlaken en güzel seviyeye ulaştırmayı hedefleyen şahsiyet eğitimi ve terbiye metodudur. Temelini Kur'an ayetleri ve sünnetin oluşturduğu bu model, bireyi "elmaslaşmış insan" haline getirmeyi ve Daru'l-Erkam örneğindeki gibi dönüştürücü bir eğitim sunmayı amaçlar. 

Nebevî Eğitimin Temel Özellikleri

·                     Vahiy Kaynaklıdır: Eğitim süreci, doğrudan Kur'an ayetlerinin iniş sürecine ve Peygamber'in tebliğine dayanır.

·                     Şahsiyet ve Ahlak Odaklıdır: Sadece bilgi aktarımı değil, davranış değişikliği ve karakter inşası esastır.

·                     İnsan Odaklı (Birebir): Bireysel farklılıklar gözetilerek her sahabenin istidadına göre eğitim verilmiştir.

·                     Eylem ve Uygulama (Amel): Öğrenilenlerin hayata aktarılması, "yaşayan bir Kur'an" olma modeli hedeflenir.

·                     Manevi Sohbetler: Sahabe, kalbi uyanıklık ve huzur içinde yetiştirilirdi.